Dalen heeft iets moois neergezet met viergangentheater

Dalen – Wat een mooi viergangentheater heeft Dalen neergezet ter gelegenheid van het 750-jarig bestaan van het dorp. Door vier theaterstukken en een amuse werd een beeld neergezet van de geschiedenis van Dalen. Stuk voor stuk de moeite waard, al maakte het theaterstuk over de Tweede Wereldoorlog wel de meeste indruk.

Driemaal vond het spektakel plaats: zaterdagmiddag en -avond en zondagmiddag. Groepen van zo’n zestig personen gingen langs de diverse locaties nadat het eerste theaterstuk op het plein voor de kerk was opgevoerd. ‘Terug in de tijd’ was het thema waarin vergelijkingen tussen vroeger en nu werden gemaakt. Zijn het tegenwoordig de fatbikes, vroeger waren het de brommers van Kreidler voor jongens en voor de meisjes de brommers van Vespa. Met veel humor werd een treffend beeld geschetst, goed voor een luid applaus.

Voor degenen die minder goed ter been zijn, reed het toeristentreintje van Centrummanagement Coevorden in samenwerking met De Huttenheugte naar de locaties, een mooi initiatief. De groepen bezochten in wisselende volgorde de locaties.

Tweede Wereldoorlog

In de loods van voormalig bouwbedrijf Scholten aan de Oude Dalerveensestraat stond de Tweede Wereldoorlog centraal, met name het neerstorten van een bommenwerper en de daaropvolgende gebeurtenissen in 1943. Gezorgd was voor een indrukwekkende omgeving compleet met passende geluiden en lichtflitsen. Diverse personages vertelden hun verhaal. Bijzonder was dat ook familie van Ten Holte en Veldhuis daarbij vertegenwoordigd was.

Destijds was Jan Albert ten Holte burgemeester van Dalen. Hij zou eigenlijk stoppen met zijn werkzaamheden, maar op uitdrukkelijk verzoek bleef hij -en dat vond hij zeer eervol- tot 1946. Ten Holte en zijn buurman Harm Veldhuis gingen naar het wrak van de bommenwerper en haalden er een houweel en een landkaart uit. De piloten die destijds omkwamen, liggen begraven in Dalen; daar worden jaarlijks bloemen gelegd.

In die tijd woonde de familie De Muinck Keizer in het huis De Vondel aan De Bente 10. In 1943 werd de villa gevorderd door de Grüne Polizei oftewel De Groenen. De familie De Muinck Keizer betrok tijdelijk een woning aan de overkant.

De Groenen bezochten Ten Holte (ook gespeeld door een nazaat) en Veldhuis. De laatste werd afgevoerd naar het Scholtenhuis in Groningen waar hij urenlang werd verhoord en vernederd. Die scène uit het theaterstuk was wel heel indrukwekkend.

Marieke Sanders-ten Holte, kleindochter van de burgemeester, droeg de brief voor die haar opa schreef aan zijn dochter Greet (in Dalen Zus genoemd), die in Groningen verbleef. Jos Veldhuis vertolkte het verhaal van Olf, de broer van Harm Veldhuis, en vertelde over het leed van Harm, die uiteindelijk wel terugkeerde naar Dalen. Het indrukwekkende verhaal werd geschreven door Roelien Zwiers.

Naoberschap

Het begrip Naoberschap kreeg gestalte aan de Noordwijk. Het was 1884 toen ds. J.G. Busch Keizer voorstelde om een organisatie op te richten om voor elkaar te kunnen zorgen. De contributie was 30 cent per week, voor die tijd een fors bedrag. De organisatie was alleen toegankelijk voor mannen van 18 tot 55 jaar van goede zeden (“Dan blijven er niet veel over”, was een reactie). Volgens de dominee moest geen enkel gezin zonder hulp blijven. Hereboer Kaspers en toenmalig burgemeester Coenraad Bouwmeester zaten ook aan tafel, evenals twee burgers. Er werd geopperd om eens iets leuks te doen, een toneelavond of zo. Dat betekende het begin van werkmansvereniging Wederkerig Hulpbetoon (WKHB), die tot 2023 toneeluitvoeringen verzorgde. Gehuwden die op de avonden kwamen, kregen koffie en alleenstaanden een borrel. Want die weet zorgde dat wel voor verrassende ontmoetingen.

Amuse

Na deze eerste gangen was het tijd voor een amuse. Die werd geserveerd aan de Burgemeester Fonteinstraat nabij de BWB-school in de vorm van werkzaamheden aan het spoor. De spoorbomen gingen dicht bij het naderen van de Intercity richting Coevorden die -te horen aan het geluid- met een noodgang passeerde. Toen de kust weer veilig was, kon de groep de weg vervolgen naar de vierde gang.

Kozakkenhoeve

Die laatste gang speelde zich af in de tuin van De Kozakkenhoeve. Niet voor niets draagt de boerderij deze naam, want de Kozakken speelden een bijzondere rol in het begin van de negentiende eeuw. Vesting Coevorden was één van de laatste bolwerken die op de Fransen werd heroverd. Daarop plunderden de Fransen van alles, waarvan Dalen heel wat te verduren had. De Kozakken uit Rusland verbleven in kampementen in Dalen en vochten mee om de Fransen te verdrijven.

In dit theaterdeel speelde een nieuwsgierige buurvrouw van de net nieuwe bewoner van De Kozakkenhoeve een hoofdrol. Deze nieuwe bewoner wil een zwembad aanleggen in de tuin, maar de buurvrouw wees op de benodigde vergunningen. In allerijl werden een vrouw van de afdeling vergunningen van de gemeente en een ‘bodemdeskundige’ opgetrommeld. De hele situatie werd bekeken met een kwinkslag naar de gang van zaken rond vergunningen, ook heden ten dage nog zeer actueel.

Onder de indruk

Bezoekers waren onder de indruk van alle scènes en de inspanningen van alle organisatoren, acteurs en andere medewerkers. Inwoners van alle leeftijden werkten mee. Vrijwilligers en professionele theatermakers zorgden voor een compleet geheel met spel, tekst, muziek en decor. Zij verdienen allemaal veel lof!

Grande Finale

Daarmee is het jubileumjaar nog niet ten einde. Voor zaterdag 12 december staat een Grande Finale op het programma. Ingrediënten zijn een Santarun met optredens onderweg, een ijsbaantje, glühwein, veel kerstbomen en een spetterend slotfeest. Details volgen in een later stadium.